| Kıbrıs
Türk Karikatür Yayınları-Dergi ve
Gazeteler/Cypriot-Turkish Cartoon
Publish-Magazine&Newspaper |
|
|
KIBRIS TURK BASININDA
YAYIMLANAN KARIKATUR-MIZAH DERGISI VE GAZETELERI...
|
Kibris Turk Basini'nda bugune kadar 7 tane mizah
dergisi yayimlanmistir: Kokonoz (1896-1810), Akbaba (1897-1898), Davul
(1920-1923), Zırıltı (1947-1948), Karga (1964-1965), Amcabey (1965-1966),
Akrep (1988-), Lololo (1993-) Cirkef (1999-)...
|
|
KIBRIS TURK
BASININDA KARIKATUR CIZENLER...
|
|
Kibris'li Turklerin ilk gazetesi olan "Saadet"in yayimlanmasindan
gunumuze,Kibris Turk Basini'ndaki cesitli gazete ve dergilerde -hatiri
sayilacak miktarda karikaturu yayimlanan- 26 cizerin ismine rastlanmistir. Bu cizerlerin bazisi uzun soluklu olup gunumuzde de
karikaturlerini yayimlarken; bircogu kisa omurlu olup inzivaya
cekilmislerdir... Kibris Turk Basini'nda -saptayabildigimiz kadariyla-
karikaturleri yer alan cizerler ve karikaturlerin yayimlandigi gazete ve
dergiler söyle: Ahmet Rifat Efendi (Davul, Ses), Ismet V. Guney (Istiklal,
Koylu), Sevki Cankaya (Halkın Sesi,Bozkurt, Hursoz), Ramiz
Gokce (Halkın Sesi, Bozkurt, Times Of Cyprus, Cyprus Mail, Kurtulus,
Akrep, Olay, Kibris Postası, Ortam), Aziz Amerikali (Amcabey), Tarik Arsal
(Amcabey), M.Serhan Gazioglu (Yeni Duzen, Halkin Sesi, Yeni Cag, Hekimce,
Akrep, Cigir, Mimarca), Güner Pir (Halkın Sesi,Zaman, Kibris Postasi),
Erdogan Baybars (Savas, Bozkurt, Halkın Sesi, Kibris Postasi, Yenigün,
Akrep, Kibrisli, Lololo), Erten Kasimoglu (Halkın Sesi, Yeni Devir,
Oncu, Kurtulus), Musa Kayra (Yeni Duzen, Halkın Sesi, Söz,Kurtulus, Kibris
Postasi, Akrep, Ortam, Olay, Kibris Sanat), Necmi Astam (Olay, Halkin
Sesi, Kibris Postasi, Buket, Bozkurt), Huseyin Cakmak (Yeni Duzen, Bozkurt,
Ortam,Genclik, Ozgurluk , Soz, Kibris Postasi, Akrep,
Nokta Kibris, Lololo, Yesilada, Vatan, Kibrislı), Alper Susuzlu (Yeni
Duzen,Kibris Postasi, Akrep, Kibris, Lololo, Vatan, Demokrat), Mustafa C.
Azizoglu (Yeni Duzen, Genclik), Zuhal Denizci (Yeni Duzen, Ortam), Utku
Karsu (Soz,Kurtulus, Ortam, Halkın Sesi, Buket, Akrep, Cag-Ses,
Kibris,
Sosyalist Gozlem), Mehmet Ulubatlı (Yeni Duzen, Akrep, Ogretmen),
Mustafa Tozakı (Yeni Duzen, Ortam, Akrep, Rekortmen, Vatan, Kibris), Cemal
Tunceri (Kibris Postasi, Bozkurt, Akrep, Lololo, Kibris, CagSes), Arif Albayrak
(Ortam,Yeni Duzen, Kibris, Akrep, Lololo, Hekimce), Bertan Soyer (Yeni
Duzen,Akrep), Aziz Yavuzdogan (Kibris, Ortam), Kemal Bozkurt (Bozkurt,
Kibris,Halkin Sesi), Ergin Asyaiı (Birlik), Ergun Soforoglu
(Ortam)...
|
|
KIBRIS TURK BASINI'NDA YARGILANAN KARIKATURCULER...
|
Kibris Turk Basini'nda, -saptayabildigimiz
kadariyla- cizdikleri karikaturlerden dolayi yargilanan veya sorusurmaya
ugrayan iki karikaturcunun ismine rastlariz: Erten Kasimoglu ve Huseyin
Cakmak... Karikaturcu Erten Kasimoglu, 22 Haziran 1976 tarihli
"Halkin Sesi"gazetesinde cizdiği "Iktidar Koltugu" alt yazili bir
karikaturu nedeniyle,donemin "Kibris Turk Federe Devleti" (1976-1983)
Savciligi tarafindan sorusturmaya tutulur. Erten Kasımoglu, sorusturma
olayını söyle anlatır: "Karikaturu cizdigim donem, Denktas'in genel
baskanligini yaptigi UBP iktidarı donemiydi. Bu tarihlerde, Ganimet
olaylari toplumun gundemindeydi.Cizdigi karikaturde, Rumlardan Ganimet
kalan mallarin uzerinde Denktaş'i otururken yansitmiş, altina da
"iktidar
Koltuğu" alt başligini yazmistim.Karikatur, Kibris Turk Toplumunun
yanisira, Kibris Rum Basini'nda da cok ilgi görüp gundem olusturunca,
bu olaylardan gocunan bazi egemen cevreler,sanatci hakkinda soruşturma
aciılmasini saglamislardir. Donemin "Halkın Sesi" gazetesi yoneticileriyle
birlikte, savciliga cagirilip ifade verirler. Bizleri, dönemin muhalif
politikacı ve Avukatlarından Fuat Veziroğlu savunuyordu.
Çizilen karikatürde, Savcılığın üzerinde durduğu en önemli
nokta,
Denktas'ın şahsı ve ganimet konusu degil, karikatürdeki para kasalarından
taşan Kıbrıs Lirası, Dolar ve Ingiliz Sterlinleriydi. Savcılık, bu
konudaki suçlama veya iddianın nedenini öğrenmek istiyordu. Savcı:
"Neden
Türk Lirası değil de, yabancı paralar çizildi" diye
sordu. Yanıtımız ise: "Çünkü piyasada Turk Lirası gibi yabancı para da geçerlidir"
şeklindeydi. Olay, davaya donusturulmeden sorusturmayla kapatıldı.
"Iktidar Koltugu" alt yazılı karikatur, o günlerde, Kibris Turk Toplumunda
en çok konuşulan konulardan biri olmustu"...Cizdiği karikatür nedeniyle
yargılanan diğer bir karikaturcu ise Huseyin Cakmak'tır. 7 Mart 1987
tarihli "Ortam" gazetesinde cizdigi bir karikatur nedeniyle, Huseyin
Cakmak'a ve karikaturu yayimlayan "Ortam" gazetesi
yoneticilerine, donemin
Başbakani Dervis Eroglu tarafindan 50 Milyonu askin tazminat davasi
acilir. Huüseyin Cakmak, Basbakan Dervis Eroglu'nun, "T.C ile Birlikte
Yuruyecegiz" seklindeki demeci uzerine cizdgği karikaturde, Eroglu ile
donemin T.C Basbakani Turgut Ozal'i "Efendi-Köle" şeklinde
yansitmişti.Basbakan Dervis Eroglu, cizilen karikaturun, kendisini kopek
seklinde yansitiyor iddiasıyla dava acmisti. 1988 yilinda acilan
dava,
Lefkosa Kaza Mahkemesi tarafindan, 1992 yilina dek cesitli nedenlerle
gorusulmeyerek ertelenir. 16 Aralik 1992 tarihinde durusmasina baslanan
dava, 22 Ocak 1996 tarihine dek goruşulur ve yargiclarin
"Karar"
verilebilmesi amaciyla suresiz bir tarihe ertelenir. Karikatur davasida, Basbakan Dervis Eroglu'nu Avukat Fuat
Veziroglu, Huseyin Cakmak
ile "Ortam" gazetesi yoneticilerini Avukat Erdem Algun
savunmaktaydi... 6
Mayıs 1994 tarihinde "Karar" icin toplanan mahkemenin birinci yargici olan
Seyit Bensen, cizilen karikatürde, Basbakan Dervis Eroglu'nun hayvan
seklinde yansitilip hakaret edildigi, bu nedenle karikaturcu Huseyin
Cakmak ile "Ortam" gazetesi yazi isleri sorumlusunun 200' er milyon TL
kişisel para cezası ödemeleri gerektiğine karar verir. Davanin ikinci
yargici olan Huseyin Besimoglu ise, sözkonusu karikaturde,iddia edildigi
gibi, tazminat odenmesini gerektirecek herhangi bir suc ve hakaret unsuru
bulunmadigina karar verir... Iki farkli karar nedeniyle,karikatur davasi
"Red ve Iptal" edilir... 7 yıla yakin bir süre devam
eden karikatur davasina bircok uluslararasi orgutler tepki gostermisler, Huseyin Cakmak'a dayanisma
belirtmislerdi...
|
|
HUMOR MAGAZINES AND
NEWSPAPERS THAT ATTACHED SIGNIFICANCE TO CARTTONS IN TURKISH CYPRIOT
PRESS
|
There are seven
magazines and newspapers in the Turkish Cypriot Press which published
cartoons and these are:
"Kokonoz" (1896-1910), "Akbaba" (1897-1898),
"Davul" (1920-1923), "Zırıltı" (1947
-1948), "Karga" (1964-1968), "Amcabey" (1965 -1966),
"Akrep" (1988 -), "Lololo" (1993-), "Akrep"
(2002 -)... ...
Those not only had humorous writings but cartoons as well. Following is a
brief outlook on each of these magazines:
|
|
Not:Lütfen
karikatür dergi veya gazeteleri hakkında geniş bilgi alabilmek
için üzerine
tıklayınız,tesekkürler... Ps:Please,click on thumbail to view the
magazine and newspaper ( detail ) full size ,thanks..
|
|
|
|
CARTOONISTS IN THE TURKISH CYPRIOT PRESS:
|
|
Since the publication
of "Saadet" (The first Turkish newspaper of Cyprus) 30
cartoonists have published their works in all sorts of Turkish periodicals
and dailies. Though some of these cartoonists are still busily involved in
this profession and their carttons are still being published, some have
been short lived and they have withdrawn into their shells. The
cartoonists whose works were published and the names of the magazines and
papers published by the Turkish Cypriot Press are as follows: Ahmet Rifat
Efendi (Davul, Ses).Ismet V. Güney (Istiklal, Koylu), Sevki Cankaya (Halkın
Sesi, Bozkurt,Hursoz), Ramiz Gokce ( Halkın Sesi, Bozkurt, Times Of
Cyprus, Cyprus Mail,Kurtulus, Akrep, Olay, Kıbrıs Postası,
Ortam, Yeni Duzen), Aziz Amerikalı (Amcabey), Tarik Arsal (Amcabey),
M. Serhan Gazioğlu ( Yeni Düzen, Halkın Sesi, Yeni Çag,
Hekimce, Akrep, Cigir, Mimarca), Güner Pir (Halkın Sesi,Zaman,
Kibris Postası), Erdoğan Baybars (Savas, Bozkurt, Halkin Sesi, Kıbrıs
Postası, Yenigun, Akprep, Kibrisli, Lololo, Avrupa), Erten Kasımoglu
(Halkın Sesi, Yeni Devir, Oncu, Kurtulus), Musa Kayra (Yeni Duzen,
Halkın Sesi, Soz,Kurtulus, Kibris Postasi, Akrep, Ortam, Olay, Kıbrıs
Sanat), Necmi Astam (OLay, Halkın Sesi, Kibris Postası, Buket,
Bozkurt), Huseyin Cakmak (Yeni Duzen, Bozkurt, Ortam, Genclik, Ozgurluk,
Soz, Kibris Postasi, Akrep, Nokta Kibris, Lololo, Yeşilada, Vatan,
Kibrisli), Alper Susuzlu (Yeni Duzen,Kibris Postasi, Akrep, Kibris,
Lololo, Vatan, Demokrat), Mustafa C. Azizoglu(Yeni Düzen, Genclik), Zuhal
Denizci (Yeni Duzen, Ortam), Utku karsu (Soz,Kurtulus, Ortam, Halkın
Sesi, Buket, Akrep, Çağ-Ses, Kıbrıs, Sosyalist Gözlem),
Mehmet Ulubatlı (Yeni Düzen, Akrep, Ogretmen), Mustafa Tozakı
Yeni Duzen, Ortam, Akrep, Rekortmen, Vatan, Kıbrıs), Cemal
Tunceri (Kibris Postasi, Bozkurt, Akrep, Lololo, Kibris, Cag-Ses, Yeni Düzen),
Arif Albayrak (Ortam, Yeni Duzen, Kibris, Akrep, Lololo, Hekimce), Bertan
Soter (Yeni Duzen, Akrep), Aziz Yavuzdogan (Kibris, Ortam), Kemal Bozkurt
(Bozkurt,Kibris, Halkin Sesi), Ergin Asyalı (Birlik), Ergun Soforoglu
(Halkin Sesi,Ortam)...
|
|
|
|
|
|